mls's blog

Nieuwe blogs!

2009-09-07T13:41:00.002+02:00

Ik heb een nieuwe blog! (En nog een!)

http://merijnschipper.blogspot.com en samen met het HiernaGekwetter-ensemble: http://hiernagekwetter.blogspot.com!

Komt kijken!

In Sonsbeek, of Kleur van de Nacht en het lied van de lier in de avond

2009-07-01T22:24:00.009+02:00

In Sonsbeek, een park in een stad aan
de rand van de Veluwe, stad aan
een oever van water dat stroomt als
de Rijn of de Lek nee de Rijn, in
een stad aan de oever die opklimt
die opgaat in rasters van straten
en blokken van huizen met tuinen,
balkons en de daken daarboven
de lucht en nog hoger de ledigheid,
op de genoemde locatie (in Sonsbeek)
daar speelde het HiernaGekwetter-
kwartet. Deze plaats, in het park op
een heuvel van Arnhem, half boven
de stad die het park evengoed ook
omarmt, was een plek op het steen
van een kniehoge muur langs een pad in
dat park dat naar boven en ook naar
beneden kan worden gedacht en
het optreden was in het kader
van festival Kleur van de Nacht. Het
viel op een avond, de 20ste avond in
juni.

De later de avond de voller
het park met zijn paden verlicht en
door lichtjes en lampen een sprookje.
Hoe vaker we speelden hoe beter
de sets en hoe sterker de lus die
't publiek aan ons bond door ons spel - de
muziek en de klanken van Nelleke,
Jildou (die inviel voor Abel), mijzelf,
Isabelle; het gedicht over Dieke
en Orp (dat de tragische liefde
van Orpheus betrof). 'Er was eens
een dichter en zanger' zo opende
HiernaGekwetter nadat de
hobo zo verschikkelijk waar en

zo raak had geklonken, 'hij speelde

de lier als de beste / of eigenlijk

beter, zijn stem was / als honing

zo zacht'.

De piano en Harp ze versmolten

in spel en klonken geliefden

tesamen. De mensen die keken

ze bleven geboeid door de kleur van

ons spel en de stem die er klonk die

de liefde van Orp en zijn Dieke

verdichtte en klinkend applaus was

te horen nadat we gestopt en ook stil

waren. Bijna het hele gedicht was

gezet in de maat met de naam amfibrachys.

Het klimt op en zinkt neer en klinkt als

een wals die niet eindigt. Uit tien plus

een laatste gedicht uit vier keer

vier regels van elk een drievoetig

soort metrum of maat, om nog eenmaal

te noemen waarover het gaat: het

is het metrum/de maat amfibrachys.

'want als hij / dan speelde dan zwegen

de mensen, / de bomen verstilden

hun blad. // En als hij dan speelde

dan kwam het / wild samen: de haas en

de vos en / de adder, een sperwer

hij vond zich / een tak en soms als

hij speelde // dan rolden de stenen

een klein beetje / op, ze vormden

dan circels / je vindt ze nog steeds in

de bossen / en rond deze plek niet veraf.'

Een lier liet een lied in de avond

voor ieder te horen, verliet met

een toon in de wind het gebeuren.

Of was het het park dat traag in

de nacht was verdwenen? Ik ben het

vergeten en wie zal het weten?

Leidsche Rijn, of een Waterfestival

2009-06-18T12:44:00.004+02:00

Leidsche Rijn, rechte lijnen langs de liniaal van de landschapsarchitect, de stadstekenaar, de rekenaar achter zijn lessenaar, de huizen zo, in blokken zo, de alsof het grachtenpanden alsof het het steen en cardboard uit Lunetten alsof het de Almere-flats met hun decoratief beton of beton als vormelement of esthetiserend materiaal, dat allemaal dat allemaal dat allemaal allemaal allemaal

de populieren langs een afwateringskanaal, het hart waarvan het groen in antraciet in zijde grijs en in gebakken rood verschiet verschiet verschiet
wat de portomonnee zoal geniet

het ruimtelijk gevoel om in een maquette te lopen, poppetjes van karton, ik de tweede van rechts met zijn jasje (ik ben de kleine burgerfat) de bomen zijn van plastic hier, de monoplexische huizen, de binnenhaven verlaten, wolken jagen overlangs, alles nog heel hollands hier en maar een beetje doods en zeker vrij verlaten, een slaapkade in een slaapstad, met een open trapbootje een fluisterbootje aan en over het spiegelgladde water

en hier ben ik. Een waterfestival in Leidsche Rijn, we schrijven 14 juni 2009, de regen zet niet door, de zon breekt door de wolken. Zeven minuten rond op een papieren bootje. Steeds publiek, steeds tot in hun vezels stille mensen, vijf of zes gedichten. Heerlijk was het. Het was heerlijk. Georganiseerd door Cultuur 19 en via verschillende andere(n) (waaronder het Poëziecircus), droeg ik met verschillende andere dichters afwisselend voor in een bootje

opmerkelijk dat Arnon Grunberg, een man van 200-grams papier, nog in het bootje zat. Vreemd wat de bekendheid van een ander met je doet als je hem eens en face meemaakt. Een fijngebouwde, timide overkomende man, aardig en ver achter zijn brilleglazen verscholen de onpeilbare gedachten die op papier, om uiteenlopende redenen, een niet te missen effect hebben de lezers ervan

we hebben de handgeschud op een welhaast ontspannen te noemen wijze, namen genoemd, bedankt en gedaggezegd. De wind pakte hem op als een blad, het bootje dreef van de kade af, ik stond, gelukkig alsof het gedrukt stond als genageld aan de bodem van het kleine kuipje

Nienke, of de overwinning van Boris

2009-06-04T07:38:00.004+02:00

Gister in Café De Bastaard had de finale van de U-Slam plaats. Daar streden tot in de finale (van die finale) Nienke Esther Grooten en Boris de Jong. Die eerste een talent met teksten van het kaliber Spinvis, die laatste een talent van het kaliber magnum Zoveel.Zoveel waarvan de gekte in de teksten (en soms in zijn voordracht) doet denken aan die van, welja, Spinvis (ik ben niet gek, ik ben volstrekt niet gek, ik ben helemaal niet gek, ik ben nagemaakte gek!). Boris' teksten waren ijzersterk en zijn voordracht subliem! Bij deze Boris, Van Harte gefeliciteerd en de onnavolgbare Nienke Esther, héél goed gedaan!

Toen de avond sloot, door de whisky de contouren van De Bastaard vervaagden, de kleuren verschoten en de finalisten het lokaal verlieten en de laatste gasten en na het afsluiten van de ruimte het personeel, bleef alles nog wat onvast. Pas tegen een uur of drie in de morgen voelde ik dat in het halve maanlicht van vannacht tegen de halfbewolkte lucht, het meubilair weer iets van zijn vaste vormen terugvond, zij het dat haar teint nog wat flets was, iets dat tot aan het invallen van het eerste morgenlicht nog wel even zou blijven.

Cultureel Café Wageningen, of een wedstrijd in gedichten

2009-04-03T09:07:00.023+02:00

In de avond van 1 april vond de finale plaats van een dichtwedstrijd die georganiseerd werd door Cultureel Café van Wageningen. De inzet was het genereren van gedichten over de schoonheid en geschiedenis van Wageningen, een mooi stadje aan de Rijn dat weldra 750 jaar zal worden. De prijs bestond uit twee bundels en een bescheiden geldprijs (die ik in mijn geval vrijwel direct heb stukgeslagen in de plaatselijke boekhandel). Een verslag van de avond vond ondermeer zijn weg naar de Veluwe Post van 9 april 2009 (p. 13).

De goedgeorganiseerde wedstrijd leverde 20 inzendingen op; van de drie finalisten verkoos er een in absolute anonymiteit te verblijven. Terpsichore waarde doorzichtig door de ruimte, waar jong en middelbaar en ouder zich schouder aan schouder op de gedichten probeerde te concentreren. Er was ook muziek, zowel het huisstrijkertje, alsmede een getalenteerd duo (harp/gitaar, beiden zang) waarnaar ik graag nog eens zou willen luisteren.

De organisatie was verbaasd en verheugd over de hoge opkomst van het publiek. Mijn plezier was onder andere het vakkundige juryoordeel, gevormd door Simon Mulder, Wijnand Steemers en Laurens van der Zee, dat inhoudelijk helder was en precies. Daar heb je nog eens wat aan. Het gedicht waarmee ik de eerste prijs won, staat hieronder. Het is te lezen als een ode aan wijlen een zekere Portugees.

Pas heel laat zag ik haar, rivier, lang
gerekt, uit de verte waar zij lucht wordt
naar de einder waar zij wit wordt, wegvalt

daarvoor stroomde een rivier in mij, zij
was om de huizen, zij kwam door de luiken en
klom weer naar buiten, zij droeg verhalen en liedjes

hing in de bomen, riep mijn dochters, zocht
mijn zonen, speelde, viel, huilde, blad
tot de wind was zij, ik noemde haar

namen. Ik was op de terp de daken, ik was
ook steen zo onverzettelijk, toch
kroop ik tot haar rokken op

toen ik haar voor het eerst zag, noemde ik haar rijn
mijn grasland blonk als parels om haar hals
de holle weg daalde tot haar flanken

Dingen, of het weer willen lezen

2008-09-12T00:10:00.010+02:00

Sommige dingen wens je vaker gelezen te hebben dan alleen die ene keer. Dan heb ik het niet uitsluitend over de dingen der natuur: een zonnestand, een haaietand, een onbemande paarlemoer gevonden op het strand. Of de nerven van een blad, de libelle die daar zat, de pad die onder het deksel van de vijver zwom dat amper golven had. Maar jawel, ook boeken.

Zo daar het boek van D.Hooijer. Sommige boeken blijven in zekere mate onuitgesproken. Je kunt ze keer op keer in handen nemen, worstelen, je kunt ze proberen te ontsluiten, maar werkelijk open trek je ze uiteindelijk toch niet. Zo daar dus dat boek van D.Hooijer, Sleur is een roofdier. Bekroond met de Libris Literatuur Prijs, ligt het nu voor de tweede keer in mijn handen.

Hoe zoiets werkt is fascinerend. D.Hooijer schreef een boek waarmee je je best mee uiteen mag zetten. Een boek dat mij, net als Enno de Wit in zijn recensie op http://www.8weekly.nl/ stelt, niet iets lijkt voor iemand die pas net zijn leesmachientje pruttelend en op gang heeft gekregen. Personages lijken zich niet werkelijk te ontwikkelen, noch lijken ze wezenlijk veel van elkaar te verschillen. De personages zijn meer gevoelens of houdingen in stasis. Daardoor, maar ook door de interpunctieloze zinnen, ben ik genijgd de verhalen te benaderen als gedichten. Gedichten die welliswaar weinig bloemrijk zijn, maar bepaald niet zonder werkende beelden. In het verhaal 'Tweemaal tut-af' bijvoorbeeld, gaan de zusters en hun patiënten van een ziekenhuis als het even kan op een ijzeren trap staan die langs hun gebouw omhoog loopt; onderaan dat pand grenst een klooster. Vanaf de trap ziet men de nonnen in de omgrensde kloostertuin mediteren, veraf en in die zin onbereikbaar. De nonnen op hun beurt kunnen de trap zien die (althans in mijn beleving) langs de buitenwand van het ziekenhuis tot aan de hemel klimt: erop de patienten en het fladderende wit van de zusters.

Als hier geen bijbelse verwijzingen inzitten, dan weet ik het niet. Maar als je meent dat het hiermee gezegd is, denk ik dat je de beelden te vluchtig leest. De verhalen van D.Hooijer blijven open. Dat geldt niet alleen voor momenten en gebeurtenissen in de verhalen, maar ook ter afsluiting van die verhalen. Ik kan maar weinig eenduidige dingen verzinnen en al zouden ze erin staan, dan nog denk ik dat ik die niet gauw als eenduidig zou herkennen.

Omdat de verhalen nog me te rafelig overkomen, frustreren (begint net als fascineren met een f), de beelden nog vormen in mijn hoofd, heb ik steeds de behoefte de bundel opnieuw open te slaan en de verhalen nog een keer lezen. Als het licht wordt bijvoorbeeld, in de trein bijvoorbeeld: open die kaft. Ook als ik kan zitten in de bus. Dan bij het eten 's avonds en daarna tot aan de Open leesclub bij Boekhandel Kniphorst te Wageningen waar ze langskomt. Dan daarna in de bus. Als ik mijn ogen open kan houden in de trein. Wij zijn benieuwd en houden gaarne alles open.

wat door mijn raam, of de adem van athene

2008-09-01T23:23:00.005+02:00

voor ik ga slapen wens ik mijzelf altijd het beetje wit van de stilte dat nodig is om het hoofd tot sluimeren te krijgen. Eenmaal daar mag het wegzakken nog belemmerd worden door een incidenteel hard geluid, maar de meeste achtergrondstonen, gebabbel op straat, een fietser die voorbij rammelt, een deur die opent, een raam dat sluit, mogen wat mij betreft weer rustig aanwakkeren. De jonge god hypnos maant mij daar uit alles wat mij lief is in alles wat mij opneemt, mild is, en legt mij later in morpheus' armen, zijn zoon. Daar rondom ruist de lethe, en aan de oever rusten de zonen van nix. Eens slaap je naast hem, ook wel somnus genoemd, je diepste slaap ten leste

maar aan de overkant speelt de adem van athene. Het raam is enkel glas en minder stil dan buiten, een deur slaat dicht, een auto doet de muren trillen, nike roept iemand. Ooit is iets geopend dat beter was gesloten

Sprookjes, of 'Roodkapje, Wolf, Jager'

2008-08-10T14:02:00.017+02:00

Van alle dingen in het leven, lijken sprookjes het minst vergankelijk. Misschien veranderen ze uiterlijk van vorm, maar in de kern gaan ze altijd over een paar kernachtige dingen. Deze dingen noemt men bij monde van de wijlen literatuurwetenschapper V. Propp actanten. Actanten zijn actors (of personages) die een typologische rol spelen in het sprookje. Zo onderscheidt hij: de slechterik; de held; de valse held; de helper; de boodschapper; de opdrachtgever (of donor); de gezochte persoon. Actors zijn daarbij niet beperkt tot het spelen van een enkele actantenrol. Uiteindelijk, mede dankzij de noeste arbeid van verschillende letterkundigen, waaronder Étienne Souriau en A-J Greimas construeerde men een sterk vereenvoudigd 'actantial mythical model', waarmee de narratieve basisstructuur van om het even welk sprookje kan worden blootgelegd.

Dit model zit als volgt in elkaar: Er is een opdrachtgever (of donor) die wil dat iets (een object) ergens bewerkstelligd wordt (of op zijn plek komt bij de ontvanger). De held moet dit bewerkstelligen en wordt daarbij tegengewerkt door de slechterik (of tegenstander) en geholpen door de helper (denk van 'held' naar 'object' een pijltje):

opdrachtgever (of donor) -- object -> ontvanger (bewerkstelliging opdracht)

helper -> held <- tegenstander (of slechterik) Roodkapje is ook zo te bekijken. Roodkapjes moeder (opdrachtgever) geeft Roodkapje (held) de opdracht om grootmoeder (ontvanger) wat proviant te brengen (object). Zij wordt daar eerst in gehinderd door de wolf (tegenstander) en daarna geholpen door de jager (helper). Leuk model, maar in deze verder kansloos, een terzijde. Ik bedoel: hoewel informatief, dient het amper een doel voor wat ik zeggen wil. Ik bedoel: in 'Roodkapje, Wolf, Jager' (geplubliceerd in de bloemlezing van Dichters in de Prinsentuin 2008 (ISBN 978 90 77487 62 4) en geplaatst op Saskia van den Heuvels web-log (ondermeer onderdak voor allerhande ontheemde en minder ontheemde Roodkapjes)) proeft men plotsklaps de bitterzoete vergankelijkheid. Het oerthema van het sprookje is daarin namelijk kapotgeslagen en doorvlochten met allerlei hedendaagse en onderlakense taferelen. Ik bedoel: 'Roodkapje, Wolf, Jager' heeft een eigen leven gekregen en is nauwelijks nog met het oorspronkelijke verhaal verbonden. De taal is ingedeukt, uitgestompt, ingescheurd, uitgeperst, ingedikt, men vindt een onomapotee en voor de vindingrijke vinders is er nog meer van dat poëtische geneuzel in het gedicht aanwezig, ik bedoel: allerhande equivalenties.

Ik bedoel: dat hoop ik.

Voor Roodkapje zelf kun je er beter Grimm op na slaan of een van de ander sprookjesjutters die nog in omloop zijn, hoewel ze zich, ik bedoel: eerlijk is eerlijk, ook heel bevallig boven mijn gedicht ophoudt. Zie dus nogmaals Saskia's web-log.

Hofman, of het schrijven van

2008-08-09T13:11:00.009+02:00

Mijn broeder Peter, Knipmeijer geheten, heeft op het log-gedeelte van zijn site, http://www.peterdicht.nl/ geheten, verschillende versies van het gedicht 'Toen ik dood was, een versje' geplaatst. 'Toen ik dood was, een versje' vloeide zingend van zinnelijke zekerheid uit de pen van een door mij zeer bewonderd dichter, Wim Hofman geheten, en is terug te vinden in de bundel Wat we hadden en niet, Querido (Amsterdam 2003). Zowel Peter Knipmeijer als Saskia van den Heuvel, een dichteres geheten, hebben Hofmans oerversie, 'Toen ik dood was, een versje' geheten, bewerkt. Ook mijn versie staat op de Peters web-log.

Om de verschillende versies, 'Toen ik af was', 'Toen ik opstond' & 'Toen ik moe was' geheten, eens te bekijken, of voor een korte of minder korte verpozing elders, is het leuk om zijn web-log te bezoeken. Als je wilt, dat heet: als je wilt.

Groningen, of lof op de loofgangen

2008-07-26T11:08:00.003+02:00

Even een korte post, op 25 juli heb ik opgetreden in de loofgangen. In de loofgangen in Groningen. In Groningen in het kader van Dichters in de Prinsentuin. De Prinsentuin, Eden van het Noorden, was drie julidagen lang podium en plek voor meer dan zestig dichters. Deze dichters waren professioneel, gepubliceerd, gearriveerd, geëngageerd, hermetisch, anekdotisch, taalgericht, werkende aan een eerste papieren onderkomen, arriverende en dilettant. Amateuristisch was het geenszins: niet alleen het weer was goed geregeld. Ook was het publiek in grote getalen op het festival afgekomen en werden de dichters goed verzorgd. Een paar van die dichters heb ik hiernaast in het rijtje links (rechts) neergezet zodat je, na dit gelezen te hebben, naar hun digitale verblijven kunt surfen om hun teksten - zou je dat willen - tot je te nemen. In Groningen was er in ieder geval voor eenieder genoeg zinnelijk voedsel om goed en flink van gedichten gevuld en gelukkig naar huis terug te keren. Als het even kan, kom ik graag een volgend jaar terug. Ook dan zal ik er een waarschijnlijk lovende, korte post over opschrijven.

Noorderpark, of Poëzie in het Park

2008-06-09T15:36:00.010+02:00

Poëzie in het Park is een grapje dat mag. Zoals ook poëzie in bakfietsen evengoed mag als poëzie in bundels of op verhoogde podia met microfoons en de daaraan verbonden speakers.

Onder de auspiciën van Floor Buschenhenke hadden in het Noorderpark op 7 & 8 juni twee heerlijke gedichtendagen plaats. Bekende en minder bekende dichters konden worden beluisterd en aangesproken. Ook ik mocht meedoen: de 8ste onder een strakblauwe hemel, omzongen door een zomerse temperatuur, zat ik onder een parasol tussen de door het park verspreidde dichters op een kleedje. Zo zittend, droegen we voor aan een gedichtenminnend publiek. Het was heerlijk. Fijne dichters, fijn publiek: een hele prettige dag!

Tot slot: als een vrouwelijke Apollo, god van het licht; zicht; afstand, verscheen daar Quintalle Nix, een formidabel fotografe. Ze fotografeerde voor een project de aanwezige dichters. De prachtige foto die ze van me maakte, prijkt boven dit bericht. Het bijzondere is dat ik mijzelf waarschijnlijk niet zo gauw erop had herkend: bevreemdend dat menspersoon op de foto. Ik wilde haar foto onderschrijven. Zou dat kunnen, ook zonder woorden...

China, of Jacques Rogge

2008-03-17T17:18:00.009+01:00

Hoewel het niet zeker is en het niet door een onafhankelijke partij bevestigd is, hoorde ik twee dagen geleden dat er in Tibet zo'n 80 doden(!) te betreuren waren. Gisteren liet de radio weten dat er drie betogers van gebouwen zijn afgesprongen om maar te ontkomen aan het de Chinese politie. De internationale pers is net als de vele opgepakte betogers in bussen afgevoerd. Het land heeft ook buiten haar grenzen (denk aan Afrika) lak aan mensenrechten. Polemiserend kan worden gesteld dat het nog steeds wordt bestuurd door een dictatuur van het proletariaat, dat naar het glorieuze voorbeeld van twee grote Russen (Lenin en Stalin) gevormd is. Het 'maoïsme' in ieder geval zeker zo'n mededogend regime gebleken als haar Russische bijslaap. Het ettert alleen wat langer voort. Excuses voor het wat ongemakkelijke taalgebruik.

Jacques Rogge, die dankzij zijn harde aanpak van dopingschandalen de bijnaam 'Mr. Clean' draagt, de Belgische voorzitter van het Internationaal Olympisch Comité (IOC), haastte zich nog voor het bloedbad in Tibet nog goed en wel voorbij was te verklaren dat de Spelen in Peking niets te maken hebben met de onlusten.

Schandalig.

Het heeft er alles mee te maken. 'The Games have always brought people together in peace to respect universal moral principles. The upcoming Games will feature athletes from all over the world and help promote the Olympic spirit', staat te lezen op de home van het IOC. Een oude motivatie die nog afstamt uit het koloniale denken. Universele morele principes. Het is nog maar de vraag of die bestaan. En wat behelst dan die 'Olympic spirit'? In de brochure 'Olympic Movement' lees je over drie morele kernwaarden: uitmuntendheid, vriendschap en respect. Ik vraag me dan af 'waarvan, op welke basis en tot op welke hoogte.

Stadsdichter van Utrecht, of Ingmar Heytze

2008-02-21T16:25:00.013+01:00

Het gonst weer onder de heren literatoren van Utrecht. Al eerder speelde het idee over een stadsdichterschap van Utrecht, een discussie over een potentieel stadsdichterschap van Utrecht in 2006 op de Contrabas toont dit. Anno 2008 is het onderwerp weer even actueel. Alice van Rooij, gemeenteraadslid van D66, heeft de ere-functie weer op de kaart gezet. Zie bijvoorbeeld het artikel in het AD of op de site van D66, het is om het even. Als het goed is, dient Van Rooij namens haar partij zeer binnenkort een initiatiefvoorstel in over een formeel stadsdichterschap.

In een al of niet uitgezonden interview met CampusRadio, werd mij naar mijn mening gevraagd over een stadsdichterschap van Utrecht. Was ik er mee eens? Ja, natuurlijk!!!

Waarom stadsdichterschap? Utrecht is een zéér literaire stad. Niet alleen stikt het van de literaire organisaties, ook kennen we verschillende literaire festivals, vele literaire activiteiten, een cursussen aan de HKU en het UCK voor schrijvers, maar ook stikt het van de dichters (en schrijvers). Onderaan dit bericht staat een voorlopig en aan verandering onderhevig lijstje van literair Utrecht.

Waaraan moet de Utrechtse stadsdichter mijns inziens voldoen?

1) De stadsdichter moet een binding met de stad Utrecht hebben.

Die binding kan fysiek zijn of bijvoorbeeld emotioneel. Op enige afstand wonen is niet erg, mits de dichter voeling blijft hebben met de stad. Mijn voorkeur is én/én;

2) De gedichten van de stadsdichter moeten de stad Utrecht als onderwerp moeten hebben.

Actualiteit is belangrijk, maar bovenal moet het onderwerp van het gedicht in zekere mate ervaarbaar zijn geweest. Publieke en politieke gelegenheden, plaatsen in de stad, gebeurtenissen in Utrecht;

3) De poëzie van de stadsdichter moet een breed publiek aanspreken.

Een breed publiek impliceert geenszins dat de dichter Sinterklaasgedichten zal moeten aanleveren. In tegendeel, het gaat erom dat hij zowel poëzieminnenden als onbekenden met het medium weet aan te spreken. De gedichten moeten verschillende niveaus te lezen zijn;

4) Het stadsdichterschap van Utrecht moet een officiële status krijgen.

Een officiele status betekent niet zozeer dat de dichter de titel van 'stadsdichter' opgespeld krijgt, maar ook dat hij een zekere invloed mag uitoefenen op de gang van zaken in de stad. Daarmee bedoel ik niet alleen invloed door middel van zijn gedichten (in welke marginale zin dit ook daadwerkelijk een feit is), maar ook dat hij als een soort van ambassadeur voor de literaire gemeenschap in de eerste plaats, en de culturele gemeenschap in de tweede plaats mag pleiten bij de gemeente. Ook dient de stadsdichter Utrecht als (literaire) cultuurstad op de kaart te zetten in het Nederlandstalige gebied, misschien zelfs in Europa en daarbuiten;

5) De stadsdichter moet benoemd zijn door 'kenners' i.p.v. 'democratisch' gekozen.

Een gekozen stadsdichter kent het gevaar dat populariteit het wint van kwaliteit. Kwaliteit is juist van groot belang bij het stadsdichterschap. Zie hiervoor punt 3 en 4.

Dan tot slot nog een retorische vraag: wie o wie zou het moeten worden? Ingmar Heytze natuurlijk. Hij voldoet aan alle hierboven opgesomde punten, al moet hij nog worden benoemd. Hij schreef vellen vol met stadsgedichten en is dankzij zijn bijdragen aan het AD en zijn omnipresente alomtegenwoordigheid bij literaire of culturele festivals in Utrecht de aangewezen persoon. Par exemple: al in november 2002 noemde Wethouder Gispen hem in een raadsvergadering 'onze stadsdichter' nadat hij even tevoren Heytze's gedicht 'Zeno ontwaart een nieuwe paradox' had geciteerd. Een komische passage overigens.

Een lijstje literair Utrecht (waarvan het SLAU een veel uitgebreider bestand heeft)

Literaire festivals

- Het Utrechts Literatuurfestival

- Festival Mooie Woorden

- Nacht van de Poëzie

- Huis van de Poëzie

- Utrecht over Utrecht*

- Culturele Zondagen*

Literaire organisaties

- SLAU

- Poëziecircus

- Poëzieëntiteit Blauw

- Salon Saffier

- Words in Here / Salon des Mots

- Kaasschaafcollectief*

Schrijfopleidingen en -cursussen

- HKU Writing for performance

- Utrecht Centrum voor de Kunsten*

- Parnassos*

Dichtgroepen

- Dichtgroep Tegenzin

- Ithaka

- Klinker

Levende dichters (al of niet gepubliceerd)**

- Wiljan van den Akker

- Baban

- Marein den Bakker

- Laura Demelza Bosma

- Mark Boog

- Chrétien Breukers

- Andrea van Burik

- Bernard Christiansen

- Maarten Das

- Hanneke van Eijken

- Abdel Malik Elfarissi

- Lernert Engelberts

- Casper Fioole

- Herman Kasper Gilissen

- Ruben van Gogh

- Ingmar Heytze

- Geert van Istendael

- Ester Jansma

- Peter Knipmeijer

- Nanne Nauta

- Fred Penninga

- Boudewijn Rikmenspoel

- Alexis de Roode

- Merijn Schipper (moi)

- Alain Teister

- Carry-Ann Tjong-Ajong

- Arjan Witte

* -> Niet strict literaire festivals of opleidingen;

** -> Onder voorbehoud, lijst is geselecteerd op dichters die zich op welke wijze dan ook in het publieke domein zijn verschenen en worden aan geduid als 'Utrechtse dichter', een egalitaire benadering. De lijst is deels samengesteld o.b.v. een zoektocht met Google met de zoekterm 'Utrechtse dichter'.

Valentijn, of liefde in de bus

2008-02-21T15:56:00.010+01:00

Valentijn. Vervoersbedrijf Connexxion liet op 14 februari 2008 in hun bussen door het hele land liefdesgedichten voordragen. Ik mocht als een van de gelukkige dichters, slaperige passagiers vervullen van liefde, hun een hart onder de riem steken en hun verlangende hart oppompen tot het moedig genoeg was de stille liefde de liefde te betuigen.

Leiden was het domein waar ik actief was. Samen met Jet Crielaart-Degenaar werd het een groot succes. We kregen veel positieve reacties van de reizigers. Fantastisch om te doen.

Wie bijvoorbeeld op de titel van deze blog klikt, komt op de site van de Valentijnsactie van Connexxion uit. Niet alleen wel leuk om het met je eigen ogen te zien, maar ook kan je een digitaal kaartje versturen mét bijvoorbeeld een gedicht van mijzelf erop. Altijd aardig. Zeer aardig (van de organisator en heel mooi voorgedragen door dichter Gijs ter Haar).

Dichters verdichtten dingen, of gedichtendag 2008

2008-02-21T14:40:00.007+01:00

Jajaja en inderdaad: er had al lang iets op deze blog gemoeten. Iets in de trant van: komt allen kijken bij de literaire activiteit van Boekhandel Kniphorst te Wageningen, daar: 'Dichters verdichten dingen'. 'Live poetry, live poets making vital poetry that's alive and kicking! Yeah Mike, come one Joe, Sue and the rest of you, come by'!

Maar helaas. Mea culpa... Nu dan, met terugwerkende kracht: tijdens Gedichtendag 2008 verdichtten vier dichters, Annie van Gansewinkel, Laura Demelza Bosma, Peter Knipmeijer en ik, ter plekke door het publiek meegenomen dingen. Een fiks aantal van de gedichten zijn op de site van Boekhandel Kniphorst gezet, met een foto van het verdichtte ding daarbij. Ook leuk is het, op Radio Gelderland het verslag na te luisteren dat van onze literaire activiteit is gemaakt.

Luister de verslaggeving van Radio Gelderland na op: http://stream.2003.02.garnierprojects.com/omroepgelderland/04$31012008$MLP$VDD$uur1.wma (op 30:50 min & 44:40 min) & op: http://stream.2003.02.garnierprojects.com/omroepgelderland/04$31012008$MLP$VDD$uur2.wma (op 20:25 min & 48:01 min)

Hieronder een gedicht dat niet op de site van Boekhandel Kniphorst is gekomen, maar wel graag vermeld wilde worden.

(bij incontentiebroekje)
Tena Lady

Ik zeg het is op mijn hoofd
een hoed een kroon
het is een zadel voor de wind
een kapje tegen de regen.

Wat men met iets zoiets begint?
ik zeg rolators en een catwalk,
ik zeg geen schaamte op het feest
de fuif van laatste jaren
tot alles is geweest.

Merijn Schipper

Cossee, of Poetry in Motion

2008-01-21T12:04:00.007+01:00

Uitgeverij Cossee, een van 's lands jongste uitgevers, vierde haar eerste jubileum. Vijf jaar lang hard werken, talent en geluk. Het heeft de uitgever geen windeieren gelegd. Om drie voorbeelden te noemen: J.M. Coetzee die een nobelprijs won, Gerbrand Bakker die met Boven is het stil de Debutantenprijs 2006 en Het gouden ezelsoor binnenhaalde én genomineerd werd voor zowel de Ako-, de Libris- als de Selexis Debutantenprijs. Mark Boog die naast de Buddingh-, ook de VSB-Poëzieprijs ontving.

Tijdens het feest van Cossee in Felix Merites, waren er verschillende speeches en optredens. De goed van de tongriem gesneden Dorinde van Oort speechte, de innemende Israëlische David Grossman bijvoorbeeld ook. De auteurs Jan van Mersbergen en Gerbrand Bakker hadden zich tot een theatrale act gezet, de verkouden Mark Boog trad op met zijn band Poetry in Motion.

Ondanks de kriebelhoest die Boog goeddeels wist te onderdrukken, was het dit optreden dat mij op het puntje van mijn stoel deed zitten. Poëzie en muziek waren voortreffelijk met elkaar vervlochten. Hun CD is helemaal gelikt. Leuk, mooi en bijzonder.

Muziek en poëzie zijn geen strikt gescheiden kunstvormen. Muziek kan poëtische kwaliteiten hebben, poëzie is soms zeer muzikaal. Hun combinatie kan dan ook voortreffelijk werken. Niet alleen Boog weet dat. Ook andere schrijvers wagen zich aan dit samenwerkingsverband. Ingmar Heytze die met Ralf Meulenbroecks en ook anderen optreedt, Slauerhoff die door Nooteboom op een CD van Cristina Branco tegen een achtergrond van Fado werd voorgedragen, de hierboven genoemde Jan van Mersbergen die met de band Rootsclub optreedt. De bescheiden blogger die dit bericht invoerde, met het Hierna gekwetter.

Consumentenvertrouwen, of een moertje, schroefje, een paar sleutels

2008-01-16T12:24:00.001+01:00

Op Radio 1 was vandaag het magere consumentenvertrouwen in Nederland weer onderwerp van gesprek. Van Raaij, hoogleraar economische psychologie aan de Universiteit van Tilburg, stond de interviewer te woord. Hij stelde dat wanneer het consumentenvertrouwen in de economie drie-, vier maanden negatief is, dit de persoonlijke uitgaven van de consument eveneens negatief beïnvloedt. 'De koopkracht daalt, de huizenmarkt stagneert en het gaat slecht met de Amerikaanse economie', klonk in een volgend item. 'De regering zou moeten ingrijpen om een recessie te voorkomen', was weer wat later te horen.

Oké. Een jongeman zit achter zijn bureau. Krappe studentenbeurs, ramsj- en antiquarische boeken in zijn boekenkast, brood van 39 cent (was een maand geleden nog ongeveer een kwart goedkoper), appelstoop van 59 cent, verstelde tas, verstelde broek en theezakjes gebruikt hij minstens tweemaal. In de horeca is de koffie is stukken duurder gewoorden: twee weken terug betaalde je nog € 1,80 of € 1,90 voor een capuchino, nu zeker € 2,10. Absurd, want die meerprijs heeft geen enkele betrekking op de kwaliteit van de koffie. Ook zou het fijn zijn hierbij nog even de Gulden te memoriseren uit de tijd dat het leven nog betaalbaar was, maar dat schijnt niet meer te mogen.

Oké. Een jongeman zit achter zijn computer. Een restje studiefinanciering rest, ramsj- en antiquarische boeken in zijn boekenkast, brood van slechts 39 cent (dat kan zeker vier keer duurder), appetijtelijke appelstroop, een prima tas, een vintage broek, de, bij de makelaar gekochte thee is zo goed dat die meermaals te gebruiken is. De supermarktkoffie van de AH kan er nog best mee door als je geen hoge eisen stelt. De gulden is een gulden herinnering. De jongeman denkt aan zonnebloemen.

Een makelaar in thee & koffie, die om 'eventueel wat kleingeld' vroeg, zei: 'dat is een goed begin voor een gedicht'. De taalboer die deze makelaar in thee & koffie daarvoor vertelde slechts een schroefje, moertje en een paar sleutels in zijn portemonnee te hebben, mompelt als hakkelend antwoord: 'Ja, ja, dat zou misschien wel kunnen, ja'. Daarop stopt hij vluchtig de thee in zijn verstelde tas, zoals je een papiertje onhandig in een te vol borstzakje frommelt.

Thuisgekomen vinkt de taalboer zijn taken af: tas hersteld, broek gelapt en thee gekocht. Hij geniet het brood met beleg en drinkt twee tellen lang koffie met iemand die in klanken handelt. Daarna rusten zijn vingers weer op de toetsen. Als zij er even later vanaf vallen, denkt hij nog een poosje terug aan de makelaar in thee & koffie. Hij denkt aan het onberispelijke schort, aan de torenende figuur achter de toonbank. Aan de uitgestalde bonbons, de geur van verse koffiebonen, aan de mond die de thee alweer op zijn tong heeft liggen.

Schroefje, moertje, een paar sleutels
gedicht voor een makelaar in thee & koffie

Mijn portemonnee is leeg, in het muntenvakje
geen munten, want de portemonnee is leeg
zoals geen briefjes naast het rijbewijs zitten
in een lege portemonnee, zegt men, zit niets.

Een waarheid als een koe. Koeien
worden in Europa twee euro per dag
gesubsidieerd, daarvan heet een Afrikaan
in Afrika te kunnen leven. Nee,

niets is niet iets.
Iets is iets
wanneer je het iets ziet
wanneer je het zoekt, noodt.

Waar mijn munten moeten, heb ik
bijvoorbeeld een schoefje, moertje,
een paar sleutels. Daarmee open ik deuren,
verbind ik eindjes aan elkaar.

HiernaGekwetter, of Nieuwjaarsduik 6 januari 2008

2008-01-07T12:37:00.005+01:00

Het HiernaGekwetter-kwartet heeft tijdens de Nieuwjaarsduik haar debuut beleefd! Samen met harpiste Nelleke Post, met de voor Isabelle van Doorn invallend pianiste Wieke Stravens en cellist Abel Streefland, trad ik tweemaal op in een van de meest bijzondere kerken van Nederland: de R.K. Sint Willibrordkerk te Utrecht. Na de in het geheel niet slecht lopende doop reikte HiernaGekwetter bij zijn tweede optreden tot na aan het zenit.

Op zes van de acht door mij geschreven gedichten die tijdens deze Culturele Zondag klonken, was door de musici zelfgecomponeerde muziek gezet. Voor de overige twee composities zijn wij Arvo Pärt (Spiegel im Spiegel) en Benjamin Britten (Interlude) zeer erkentelijk. De enorm getalenteerde musici hebben heel knap werk afgeleverd. Aanvankelijk had ik niet gedacht dat in onze samenwerking iets mogelijk zou zijn dat zich het best nog laat vergelijken met een formule, een die op '1+1=9' moet gelijken. Het was prachtig!

Onze set bestond uit de volgende gedichten en muziek:

1. 'Toen ik vanochtend langzaam (...)' - Arvo Pärt, Spiegel im spiegel (cello, harp, piano, stem)

2. Hierna gekwetter -Hierna gekwetter, eigen compositie (cello, harp, piano, stem)

3. Timboektoe -Hierna gekwetter, eigen compositie (harp, stem)
4. Lied -Hierna gekwetter, eigen compositie (cello, harp, piano, stem)

5. No prospect - Hierna gekwetter, eigen compositie (cello, stem)

6. Bespiegelingen van yak af -Hierna gekwetter, eigen compisitie (cello, harp, piano, stem)

7. Idylle -Benjamin Britten, Interlude (harp, stem)

8. Kip -Hierna gekwetter, eigen compositie (cello, harp, piano, stem)

Gedicht voor een hippopotomonstrosesquippedaliofoob

2007-12-10T22:48:00.000+01:00

o aap noot mies

o mies (poes) wim (broer) (zo) zus

o jet (o) teun o vuur o (gijs) gijs vuur (!!) vuur (!!!)

o (dat) lam (en) kees (een) bok (een) wei - de

o does o hok o duif scha - pen

Constellatie (of wat van het hart)

2007-11-26T21:12:00.000+01:00

Evolutie,
onvergankelijke-

Wij die uit gelijke strengen zijn ontwikkeld:
het golvend ruisen van de oceaan
een welverkapte echo
van een oerknal

eerst dit toen
verregaand uitstrekken
toen vallen en vlammende laving
toen toxische regen om te blussen, weerlicht:

eencelligen-
bestaan.

Zaterdag 1433, of recht op rekenschap

2007-11-10T21:55:00.001+01:00

Als ik zo terugreken, zijn er in mijn leven al 1432 zaterdagen voorbij gegaan. Een goed deel daarvan, vermoed ik, besteedde ik op sportvelden, speelde ik op straat of was ik op bezoek bij allerhande familieleden die in allerlei verafgelegen verlaten gaten woonden. Ook rende ik door de duinen bij Schoorl of gooide ik takjes in de vennetjes nabij Renkum om te zien hoe ze, op het traag bewegende water, richting zee, natuurlijk richting zee, die zee bij Schoorl, stroomden. Lust om te wandelen had ik aanvankelijk nooit, maar keer op keer liet ik me meeslepen en misschien dat ik het uiteindelijk wel naar mijn zin had.

Vandaag is het zaterdag 1433. Het is een verkouden herfstdag, luister maar: om de vier of vijf droge kuchen hoor je soms de hoge echo van genies. Het beslagen enkelglas geeft al weken de dalende temperatuur weer. Ook vanochtend weer. Al sinds ik tegen die ramen kijk, wacht ik gespannen op ijsbloemen. Een paar jaar terug las ik ergens dat ze met uitsterven bedreigd werden. Zouden ze op mijn vensters verschijnen, meld ik het direct.
Ik zal ze aan de hand van mijn onlangs aangeschafte Readers Digest Frostwork Fieldguide determineren (op basis van de relevante vormkenmerken, kleur (lichtinslag en -verstrooiing) en grootte). Houd het blog maar in de gaten. Misschien kan ik er zelfs wat schetsen bij maken. Ik vermoed dat het tussen zaterdag 1479 en 1491 plaats zal vinden. Zo'n drie maanden wekelijks even langs surfen is niet te veel gevraagd, als je echt wilt weten of, en dan welke en hoeveel er aan mijn ramen hechten.

Echt zo'n dag waarop niets te gebeuren staat. Gert Vlok Nel gespeeld, Sgt. Peppers (...) na Wende en Room Eleven beluisterd, toen bij fado aanbeland. Dat nu al drie keer gedraaid. Fado is herfstmuziek bij uitstek: in muziek 'gematerialiseerde' melancholie. Fado klinkt in mijn kamer bijna wekelijks en zelfs al zou ik het niet bijna wekelijks klinken: ik denk er wekelijks aan. Het gaat werkelijk erg ver. Slauerhoff, de eeuwige puber, doorsta ik omdat hij een aardige proportie van zijn poëmen in Portugal laat afspelen. Nachttrein naar Lissabon, door velen gevierd, las ik uit omdat het voornamelijk plaatsheeft in de Portugese hoofdstad (en dus niet in een nachttrein). Zelfs de lamp die in mijn Zweedse boekenkast staat, heb ik niet zomaar gekocht. Zijn naam is, jawel, Fado, leve dat en voor éénmaal dan: leve de Ikea. Iets anders dan een langzaam opwarmende schemerlamp had er ook niet in kunnen zitten. Zaterdag 1433 is fado-dag. Mijn deemoedige smart zal ik eenieder verder maar besparen.

Wel moet gezegd dat de werkelijke schoonheid van Nachttrein naar Lissabon voor mij vooral zit in de dubbele letters, de tt, nn, aa en ss, die in de titel voorkomen. Daarmee wil ik, in dit kader zonder ook maar een vleugje ironie, niets van mijn mening ten aanzien van de inhoud van het boek laten doorschemeren. Die is fictief. De titel heeft simpelweg recht op rekenschap. Hij is een schoonheid in zichzelf: de titel draagt zich in zichzelf.

Trouwens, er zit heus veel in die ttnnaass:
a; a.; a-; A; A.; à; n; n.; -n-; N; N.; 'n; s; s.; -s; S; S.; S-; 's; t; t.; T; T.; 't; aa; a.a.; AA; an; an.; AN; A/N; as; a.s.; As; AS; A.S.; at; a.t.; At; AT; na; n.a.; n.-a; Na; NA; NA; nn; N.N.; ns; n.s.; NS; nt; N.T.; sa; s.a.; SA; S.A.; sn; s.n.; Sn; SN; st; st.; s.t.; t.a.; Ta; TA; tn; TN; ts.; t.s.; tt; t.t.; TT; aan; aas; A.A.S.; aat; AAT; ana-; ANS; -ant; Asa; ASA; ast; ata; ATS; nat; NTS; sas; sst; s.st.; sta; st.n.; STS; tas; tan; TNT; tsa; tss; TSS; tst.; aast; Anna; naan; naat; NASA; sans; sant; SaNT; stas; s.s.t.t.; taas; tast; tata; naast; staan; staat; taats; staats (t.à.t. vanzelfsprekend, maar dat daargelaten).

Donderdag of Leslie Grows

2007-11-01T09:27:00.000+01:00

Sommige dingen moeten gewoon vermeld. In de Stairway traden gister op Leslie Grows. Heel relaxt. En als in uit de serie, o wat klonk dit lekker: o wat klonk dit lekker.

Gute Keck!

Geen tijd, of beginnende eindes

2007-10-26T20:48:00.001+02:00

Als je maar vijf minuten hebt om te schrijven moet je snel zijn geen punten geen kommas dat neem alles veel te veel tijd

tijd is maar een mager gegeven jaren worden uren uren seconden maar even heb je er genoeg van en dan is het

is altijd handig om een plan b te hebben bijvoorbeeld niet doodgaan is een goed plan b en de vraag is vooral hoe dit te bewerkstelligen

dat is vast erg ingewikkeld en er moet veel tijd in worden gestopt en daarvoor moet je niet te vroeg doodgaan

positivisten denken eindes als telkens een begin hier begint daar straks ook zo een van en zo houdt het nooit of niet ooit iets

Onbederf'lijk Vers, en/of mijn eerste publicatie

2007-10-21T23:42:00.001+02:00

Onbederf'lijk Vers is inmiddels achter de kiezen, en hoe hééft het gesmaakt! Wat een ge-wel-dig festival, wat een ge-wel-dig concept en wat een ge-wel-di-ge organisatie! Helemaal top. Ik heb heel veel plezier gehad, de voordrachten gingen werkelijk bijster goed en het publiek leek het zeer naar zijn zin te hebben.

Johanna Geels (die begin volgend jaar debuteert bij uitgeverij Atlas) stond haar vrouwtje met haar humoristische gedichten ('dit is een gedicht over vieze mannen en het heet 'paddentrek'') en Gert Vlok Nel was weergaloos. Zeer intrigerende, pakkende poëzie. Mooi om te lezen, horen en zien.

Ook het feit dat ik ben opgenomen in hun jubileumbloemlezing Vers verpakt, heeft tot nog toe voorkomen dat ik geland ben. Al sinds woensdagnacht, zweef ik een kleine decimeter boven het laminaat binnen, of de kopjes buiten op straat. Een kleine schare volgelingen had zich al gemeld, maar ik ben Hem niet. Hij schijnt dood verklaard te zijn. Met dood heb ik vooralsnog nog zo weinig.

Nu meer meer. Poëzie.

Onbederf'lijk Vers

2007-10-17T11:14:00.000+02:00

Vanavond is het uur U. Onbederf'lijk Vers! Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen!

Nijmegen v.a. 8 uur op verschillende locaties. Ik sta in de Merleyn samen met Gert Vlok Nel en Johanna Geels! Zie www.onbederflijkvers.nl!

Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen! Komt Allen!

Vrij / Za of geen haiku over een vlinder in de trein

2007-10-14T00:18:00.000+02:00

Er zijn veel dingen
zo zijn de tafels en
wieltjes en plafonds met
perpetua mobilia en pendules
aan de muren. Uren kan ik denken
over de dingen. Daar draait het om
in de dingen schuilt wat, maar eróver
denken, andere perspectieven
aannemen, keer na keer
keren, malen over het
geobserveerde

o denk ik waar ben ik mee bezig
als dit maar geen gedicht
wordt dat eindigt
op één
woord

Donderdag (of wat Vervoering)

2007-10-11T15:38:00.000+02:00

Lang lang, maar nog niet zo lang geleden droeg ik voor op festival In Vervoering. Op 25 & 26 augustus had dat plaats op het Lepelenburg in Utrecht en bij Amersfoort aan de Eem. Er schuilt een heel grappig idee achter. Zo zeer grappig, denk ik, dat de afzonderlijke leden van de organisatie zich vast de schoudergewrichten hebben losgeslagen terwijl ze zich spierpijnbuiken lachten, terwijl ze, tussen hun tranen door, herhaaldelijk hun geweldige woordgrap luchtten: 'hoe komisch zou het zijn mensen te vervoeren wanneer ze worden vervoerd'! En inderdaad, ik vermoed dat je wel enorm geblaseerd moet zijn, wil je daar de humor niet van inzien.

Dat die uitspraak geen boude, maar meer een waarheid als een koe is, bleek uit het grote succes van In Vervoering: in Utrecht bewogen de kunstenaars en artiesten zich tussen het schaarsgeklede stadsvolk dat en masse was naar het park was gekomen voor zon en kunst. De omstandigheden aan de Eem verschilden daar maar weinig van, zij het dat er slechts iets meer wind was en iets meer kind. Mondharpist Danibal en de dichters Hanneke van Eijken, Frank van Oosterhout en ik, ons podium liep op wieltjes. In een bakfiets kon het publiek één (á twee, misschien drie) op één van de voordrachten genieten. De bakfiets was zelden leeg, zelden waren wij niet verklonken, wij gingen samen met elkaar als drie wielen op een fietspad, als twee zitvlakken op een plank, als allen één in één gedicht.

Wat rest is een geweldige herinnering, een digitale website, een alleraardigst artikel en een prachtige foto (gemaakt overigens door de naar mijn mening geweldig getalenteerde fotograaf en naamgenoot Merijn van der Vliet (wie kent hem nog niet)). Een warmhoudertje, een probaat goedje tegen het herfstige water en de winterse kou.

Woensdagochtend (of over een lopende neus)

2007-10-10T11:31:00.000+02:00

Mijn neus loopt. (Mijn leus noopt.) Over mijn organistische wedervaren krabt de digitale pennenveer zozeer zelden dat (...). Nu ja vul maar in. Het is woensdagochtend. Denk niet dat het niet van alledag is. Dat is het. Het moet gezegd.

Het moet gezegd: vreemd is het wel. Zo-even had ik er nog zo'n kriebel aan, dat ik er iebelig van werd. Kriebel en krabbel, zij zijn geen vreemden van elkaar. Daarom liet ik het kriebelende aan het krabbelde, of nee, misschien was het eerder omgekeerd. Daarbij - dat moet gezegd - wiebelde ik wat met mijn tenen (dit alles horend bij elkaar).

Ik moet even hebben zitten mijmeren. Ik rook de ampere flarden van de deodorant van vanochtend. Een beetje op een homeopatische manier - dat moet gezegd - maar het geurde het heus. Mijn neus. Ik heb even moeten zitten mijmeren.

Daarna werd alles anders. Aanvankelijk sloeg ik er geen acht op toen ik de zachte zitting van de stoel gewaar werd. Ook de sensatie van laminaat verbaasde mijn grijze morgenmassa maar magertjes. Toen ik het zoemen rook van de koelkast, begon er in de verte voor het eerst wat te rommelen. En toen ik daarna het ritselen van de opengaande deur zich olfactorisch aan mij opdrong en ik die geur associeerde met ruisend riet bij Grou, ik meen twee jaren geleden, kreeg dat flauwe vermoeden een gestaag wat frissere gestalte. Oude vlagen scherpte, zo u wilt. Pas toen ik onderaan de trap een hevig niesen hoorde, sprong ik op, viel om, hervond ontzet mijn evenwicht.

Ik rende het geluid achterna. De dorpel over de trap af de gang op de deur uit de straat op de hoek om de brug over om dan de gracht af en een steeg in en een poort door en daar, dichte deuren op een wel onderhouden rechthoekige binnenplaats. Hier aangekomen, rook ik niets meer. Niets. Alsof het licht uit was. En ik had koude tenen. En ik wist niet wat te doen. En ik meende ergens een droevig sniffen te horen, dat meer klonk als een vage echo. Of als een herinnering. En de lucht was overwegend grijs, sommige vlakken grauwer dan andere. Op de keitjes lag populierenblad. Ik zag geen boom, dat bevreemdde mij een beetje. Aan de voet van van de monumentale gevel aan de noordzijde had zich voorzichtig wat mos afgezet.

Ik moest mij hebben vergist. Ik was hem kwijt. Mijn neus. Ik had hem zo graag opgehaald en hem daarna aan mijn wangen gehouden, zoals je een klein vogeltje aan je wangen houdt dat je zojuist uit de schoorsteen kon hebben bevrijd - een meest onwerkelijke plek, maar onwerkelijk is slechts dat wat buiten routine valt - of uit de gekromde klauwen van een buurtkat.

Eerste druppels vormden spatjes op mijn handen. Nog niet koud, nog helemaal niet koud nog. De herfst had de voortjagende luchten nog nauwelijks winterklaar gemaakt. Ik stond daar maar. Hoe lang weet ik niet. Ergens moet ik naar huis zijn teruggebracht. Door wie weet ik niet. Bovendien, hoe zou ik dit, vandaag, op woensdagochtend en met tintelende tenen, anders hebben kunnen schrijven?

Dinsdagochtend (of hoe heel erg het leven is)

2007-10-09T11:02:00.000+02:00

Bijvoorbeeld, zat ik aan de thee, zojuist. Er was van buiten geluid, dat kwam door de vanochtend nog beslagen ramen. Mijn bed had ik opgemaakt. De rozen in de mintgroene vaas roken oker naar de eeuwigheid. De deur had ik gesloten. Mijn gedachten, ik had al zo'n voorgevoel.

Bijvoorbeeld. Zat ik aan de thee. Zojuist was er van buiten geluid, het had vanochtend de ramen beslagen. Wat een hels kabaal. Mijn bed had het gemaakt. De verbruide rozen zongen vuurgele fuga's. ('We drinken nóóit meer'; Zwanenzangen; Ad finem) De omsloten deur dacht geregen kralen aan elkaar. Ik had al zo'n voorgevoel.

Bijvoorbeeld. Het kopje stond koud op tafel. Thermos(geregistreerd) was leeg. Beethoven had naar boven geklommen. De kou zat in zijn handen, dat hoorde je. Doorzichtbaar glas. Het bed einderglad - vijvertijd. Amper geurde alles op of rozen [...]. Men had mijn gesloten ogen de deur dicht gedaan. Kralende gedachten, ik had al zo'n voorgevoel.

Ik had al zo'n voorgevoel, bijvoorbeeld: koude thee is koud. Kan kan lege kan kan kan. De ramen waren opgedampt. Verkrampte vingers. Oude geuren. Het geloken bedlaken. Deuren sloten die vroeger nooit (m.i.), het omslaande blad evenmin: ik heb het slechts te vinden. Het te vinden. Dat is heel erg het leven.

(of hoe dat heel erg is.)

Onbederflijk Vers

2007-10-08T11:58:00.000+02:00

OPTREDEN BIJ ONBEDERF'LIJK VERS

Wie: Gert Vlok Nel; Johanna Geels; Merijn Schipper
Wat: Onbederf'lijk Vers
Datum: Woensdag 17 oktober 2007
Locatie: Merleyn (Hertogstraat 13; 6511 RV Nijmegen; (t) 024 3224737)

Waaaaaaaanzinnniggggggg!

Merijn (die z'n weblog bijhoudt)

ACU

2005-06-14T16:44:00.000+02:00

Ik ga donderdag in de ACU voordragen, het is vanaf 20.45, maar ik weet niet waar en of ik in het programma sta, dus misschien pas ben ik aan het eind van de avond aan de beurt....

kom!

Geisha

2005-04-28T00:34:00.000+02:00

aandacht is
gaafte in

bladrood
bloedrood
witte kragen
maken kaligrafische
contrasten

zou je
vreemde talen
zou je
spreken
magnolia

is gaafte

ýe obi
Geisha draagt
verder blauw kussen
een zijden knoop
op rechte rug

en aandacht
is gaafte

straks volgen
strenge rituelen
schenkt ze
kopjes ma-
cha thee

(n.a.v. houding en kleding van mijn docente (EA) in een college: rood vestje met gouden knopen. Witte bloes met een grote witte kraag die over haar beide schouders lag. Beige sjaal met eenzelfde kleur rode rechthoeken. Beige geruite pantalon met witte en bruine streepjes. Blauw steunkussen met kunstof koord en kliksysteem (als van een rugzak))

60 jaar bevrijding 24 uur gedichten

2005-04-15T10:15:00.000+02:00

Voor de liefhebber, deze jongen gaat 4 mei 4 minuten lang in een keten van 24 uur 4 gedichten voordragen komt kijken

Niet alleen om 21.20 als ik ten tonele verschijn maar ook naar anderen die voordragen komt kijken

Er is ook een link waar je informatie krijgt en ook waar je jezelf kan aanmelden komt kijken

Die link is van de bblthk in Wageningen http://www.bblthk.nl/marathon/60marathon.html komt kijken

de dood komt van links

2005-04-05T21:27:00.000+02:00

Oké, ik ben niet altijd behebt met eigen inspiratie. De (bijna) readymade hieronder bestaat bij de gratie van Kris, op wiens blog ik de brontekst vond, in zichzelf al een tekst met poëtische kwaliteiten, als je het mij vraagt. De titel (die ik ook braaf heb overgenomen) alleen al. Alsof de dood van links zou komen... wie verzint zoiets (Kris! natuurlijk). De dood (vehicicle) als metafoor voor een zilverkleurige auto (tenor). De auto als gevoelloze, onpersoonlijke nemer van levens staat in die kwaliteit gelijk aan de dood (ground).
Leuk dat ik er iets mee mocht doen. Hieronder staat dan ook mijn bewerking. Top!

de dood komt van links

vandaag aan mijzelf voorbij zien flitsen
het had de vorm van een zilverkleurige Mercedes-Benz

ik neem de volle verantwoordelijkheid voor me op
het is niet verstandig in gedachten te verzinken

het is niet verstandig in gedachten te verzinken en
deel te nemen aan het verkeer zonder op of om te kijken

blindelings zilver tegemoet zonder op of om te kijken. Tunnelvision
is bij deze voor de verre toekomst gereserveerd, voor de verre verre toekomst

gelukkig reageer ik redelijk goed als het zilver van links komt
ik draai me dan rechts om en gil pleasepleaseplease (tot-de-7e-macht) in mijn hersenpan

waar het dan galmt en ik hoor niets, ook daarna niet meer het blijft suizen

Lopen door de stad

2005-03-24T11:51:00.000+01:00

Ik proef de klanken van de straten in mijn stad
het licht het hikt verbaast de winkelruiten
ik loop weer dat gaat zo maar zo gaat telkens wat
ik loop weer monomaan weer monodwaas naar buiten.

Ik loop volop in mijn nieuwe jas te peinzen
loop zacht te peinzen als een antwoord op de stad
loop dwaas zo dwaas en buiten denken veinzen
te peinzen van de stad die ik vaak zo vaak betrad

Ik loop hier zo bescheiden mijn beide benen uit
zonder te weten hoe of waar ik loop alleen maar stil
ik weet alleen de stad waar wonder boven wonder uit
ik weet alleen maar klinker wat ik weten wil

naar Hans Andreus, zoek de verschillen..

Liggen in de zon

Ik hoor het licht het zonlicht pizzicato
de warmte spreekt weer tegen mijn gezicht
ik lig weer dat gaat zo maar niet dat gaat zo
ik lig weer monomaan weer monodwaas van licht.

Ik lig languit lig in mijn huid te zingen
lig zacht te zingen antwoord op het licht
lig dwaas zo dwaas niet buiten mensen dingen
te zingen van het licht dat om en op mij ligt.

Ik lig hier duidelijk zeer zuidelijk lig zonder
te weten hoe of wat ik lig alleen maar stil
ik weet alleen het licht van wonder boven wonder
ik weet alleen maar alles wat ik weten wil

Wat een gedicht he?

Iets met lente

2005-03-21T23:49:00.000+01:00

Dat het lente ging worden had ik al wel voorvoeld. Het zou een kwestie van tijd zijn voordat het voorjaarschoon zou uitbreken, voordat het winterkleed en de winterjassen schuchter afgelegd zouden worden en er her en der een glimlach door de menigte van stugge gezichten heen zou kruipen. Ze is, en ik heb het opgezocht in mijn logboek, door mij voorvoeld op 15 februari, 14 minuten voor 9 toen ik op mijn fiets stapte om naar de Kromme Nieuwe Gracht 66 te piepkrakken voor weer een zoveelste college dit blok. De kans dat mijn lentegevoel door iets anders kwam dan door een zich aan mij aandienende lente is te verwaarlozen.

(Factoren die de validiteit van mijn voorgevoel hadden kunnen sterken waren:
- dat het waterkoud was
- een wolkengrauwe hemel hing
- en windkracht zes het waaide rond de wadden
- dat uitlaatgassen geurden in de wind
- en een stuk weg was opgebroken
- en forenzen al vertrokken uit de steden
- en het leek mij nog geen reden (voor lente)

Factoren die te verwaarlozen zijn en die de validiteit van mijn voorgevoel in twijfel hadden kunnen trekken:
- (filmisch) werd een meisje van haar fiets geblazen
- haast, ze had zo een nepbonte capuchon om
- en ze keek steels vanuit die ruimte een
- beetje beschaamd in mijn ogen
- en dit zo'n soort moment was
- waarin je verliefd had
- kunnen worden

Maar ik wist het, ik had de lente al twee minuten eerder geboren voelen worden in mijn borst en zo kan ik tot de conclusie komen dat het voorvoelen oprecht was. )

Elk jaar heb ik dat weer. Onverwacht raakt er iets aan. Het zal de wind zijn, een soort licht dat zich tussen de wolken door wringt, de geur van gras, maar het voelt als een fijnzijden sjaal. Verbaasd maar verrast breidt zich zonder enige bijbedoeling een krullend spektakel van tintelingen en enorme blijdschap onder mijn ribben uit. Dat ik nog geen last heb van botverkalking beschouw ik als een zegen: mijn ribben zouden uit elkaar gesprongen zijn en zodoende mijn huid geperforeerd hebben. Nu echter bewogen ze zoals de vingers van sommige stereotype mannen wanneer zij eerbiedig de gekoosde kast van een viola d'amore beschrijven. Het maakte dat mijn borstkas steeds zo golvend opwelde dat ik het stukken lastiger had met het verraderlijke waaien op de hoeken van de straatjes en steegjes waaraan Utrecht rijk is.

Dusdanig werd ik van slag gebracht dat ik rücksichtslos van Achter de Dom de Nieuwe Gracht opsneed en terwijl ik afboog richting de Kromme Nieuwe Gracht plotsklaps in mijn baan een vrouw ontwaarde die zou oud moet zijn geweest als mijn moeder maar leek op C. Palmen. De gedachte schoot door mijn hoofd dat ik nooit een boek van haar had uitgelezen en ik zocht al naar een diplomatiek excuus. Echter, dit denken werd ruw onderbroken door een kraakhelder inzicht: ik realiseerde me dat er actie moest worden genomen. Ik meende toen af te buigen naar links. Maar links achter de vrouw verscheen plotseling een meisje dat zich, zonder dollen, het best laat omschrijven als een vrij onopvallend meisje. Je had naar haar kunnen kijken zonder dat je haar zou zien. Deze ervaring had ik nou ook een fractie voor dit penibele moment. Naar rechts sturen was gezien de hoek waarin ik hing onmogelijk en dus, onder luid hohohohoho geroep, remde ik een kerstman waardig op tijd af om groter onheil af te wenden en de vrouw en het meisje - die allebei erg geschrokken leken - een cadeautje toe te geven: sorriesorriesorriesorriesorriesorriesorrieohsorriesorriesorriesorriesorrie…

Ik geloof niet dat ze me het zo makkelijk wilden vergeven. Dat ze de lente in mijn ogen zagen. Ik geloof niet dat ze de bloesems in mijn haren ontwaarden, dat ze eendenkuikens in de grachten, dat ze de liefde als bellen, en de korte rokjes en de losse hemden, het glimlachen en de parken. Lente lente. Nee, nee toen nog niet, maar ík had haar al voorvoeld. Misschien moesten zij nog even op haar wachten. Maar zouden ze zelfs aan dit verlate ontluiken hebben getwijfeld, dan had ik ze gerust kunnen stellen. Het is oké, de winter was nat en koud zelfs, maar ze komt hoor..

Een reizen

2005-03-16T10:41:00.000+01:00

Je reist en
ziet een heel leven
van vegen voorbij
je denkt,
wat zijn die ramen
toch van glas.

Je denkt ook
wat gaan we snel en schichter
geheugen schampert
soms van compartiment
naar compartiment
comfortabeler.

Op elk balkon
houd je hart vast
niet vallen
soms is er een hand
en die houdt vast
van je.

Voorin ruikt men
de bevelen
aan de stoker
bereikt men /
weet men als eerste
het platvorm.

Lamento van zó’n Amfibrachus

2005-03-07T21:19:00.000+01:00

Gebroken gedachten verslapten
een dichter in levende lijve
en wel in die mate dat hem toch
van al dat gebeurde beklijven

maar geen zo’n gebeuren zou blijven.
Voorts stapte toen onze onttroonde,
gebogen zijn rug en versleten
zijn ogen, zijn teder bewoonde –

een vod van een hok – in de nacht en
wie ooit had gedacht: in een leven
is meer dan een drinken en dromen
die weet dan nog niets van het beven

en ’t komen van stillende stemmen
en klokken die eindig en eindeloos tellen.

Natuurlijk, behoeft zo'n schrijfsel een antwoord. Laat ik het zo zeggen: Lamento lijkt natuurlijk heel erg veel op de volgende woorden:
La.men'ta.bel (Fr -- Lat) bn bijw erbarmelijk, beklagenswaardig
La.men'ta.tie {-(t)sie} (Fr-- Lat)(de (v); -s) weeklacht, klaaglied
La.men'te.ren (Fr-- Lat) (lamenteerde, h. gelamenteerd) weeklagen, jammeren, kermen
Amfibrachus is een versvoet van een beklemtoonde lettergreep die zowel vooraf wordt gegaan als wordt opgevolgd door een onbeklemtoonde syllabe (v-v). Het is een schrijfsel naar aanleiding van een uitdaging die een docent zijn studenten voorlegde. Ik ben er toen maar op ingegaan.

De rest is voor de liefhebber. En, het gaat niet echt over mij en, oh ja, ik ben heus gelukkig, echt.

Van de man die bij een vrouw kwam en van de vrouw

2005-03-01T23:40:00.000+01:00

Een man kwam bij een vrouw en de vrouw kon niet anders dan hem vriendelijk toelachen. Dat deed zij door haar mondhoeken een klein beetje uit elkaar te trekken, lichtelijk omhoog. Haar lippen zweefden dan enkele millimeters boven elkaar waardoor haar blanke tanden net niet zichtbaar waren, maar je zou ze er kunnen vermoeden. Die suggestie wekte het in ieder geval. Haar ogen leken haar dierbaarste bezit, ze had hen op hem gericht en ongeveer ter hoogte van zijn wangen liet ze ze op zijn neuskam rusten.
De blosjes op haar wangen waren geen gevolg van rouge maar een gevolg van haar opvoeding. Deze was immers erg sober geweest en karig ook. Naast brood en margarine, groenten en fruit bij de boer gekocht, gecombineerd met wat ze zelf in hun ommetselde en schaduwrijke achtertuintje teelden, werden er geen "opschmuckspoelen gekauft". Wanneer vader dat zei zwegen zelfs de buren. Omdat ze niets tegen de wil van haar vader in durfde te brengen en evenmin haar wens kon loslaten, oefende ze zichzelf erin het bloed naar de haarvaatjes in haar koontjes te laten stromen zodat ze appeltjesgaaf werden. Nu lukte het haar al geruime tijd niet meer het van haar wangen af te krijgen.
Het is net zoiets als het vliegen van de man die bij de vrouw kwam. Hij kon vroeger – wanneer hij zich omringd vond door dons – vliegen wanneer hij maar wilde. Hij gaf zelfs eindeloos en vruchteloos vliegles aan zijn klasgenootjes die niet eens zijn vriendjes waren. Toen hij echter op een keer een viertal middenhandsbotjes brak doordat hij ongelukkig van een fiets af was gevallen, viel het vliegen hem steeds zwaarder. Eenmaal acht jaar oud en hij had het verloren. Je kon er om treuren en hij had het lang gedaan, de zwaarte van zijn lichaam voelend, het gewurm van pulsend bloed onder zijn huid, het opbollen van zijn vel daar waar zijn hart met pozen tussen zijn ribben porde, maar dat heeft geen zin. Het is iets waarvan de man die bij de vrouw kwam, moet toegeven dat hij dit heeft moeten leren inzien.
De vrouw zag dus de man die bij haar kwam met een vriendelijke glimlach aan. De man die bij de vrouw kwam leek echter dwars door haar heen te kijken naar een verdwijnpunt dat zich ergens vlak voor de horizon moest bevinden. Goed te bepalen was het niet, maar het vermoeden bestaat dat het in de buurt van Emmen zal zijn geweest, misschien ietsje verder. Zijn ogen lagen ver onder zijn wenkbrauwen en diep in kassen teruggeschoven. Het gaf hem een wat olijk gezicht, zeker met de lichte onderkin en de aandoenlijke wildgroei dat zich op twee plekken op die onderkin genoegelijk nestelde. Het stoppelbaardje glansde werkelijk, werkelijk práchtig schoon onder de zilte druppels dauw, die zich aan verschillende haartjes hadden gevormd. Ze trilden bij zelfs de geringste beweging. En het was daardoor dat de vrouw niets kon te zeggen.

Er moest wel een enorme leegte bestaan, zou je de voorstelling van veraf bekijken. Want zie het voor je, je was daar en je zag ze van een afstand. De man kwam dus bij de vrouw. Je zag niet eens de gepauzeerde glimlach op haar gezicht, je zag niet zijn glazige ogen. Wel zijn gebogen rug, wel zijn houding. Ja, die wel. Al moet verteld worden dat die er niet veel aan af doet. Van de vrouw was maar de helft zichtbaar. Je kon niet eens onderscheiden of het haar mooiste helft was.
De leegte was zo groot, zo diep, zo ontzaglijk hol en ongrijpbaar dat je er niets anders over kon zeggen dan dat ‘het niets aanwijsbaar aanwezig was'. Er stond bijvoorbeeld geen krukje en ook geen kamerplant op de plek waar ‘er niet iets was’. Er was geen water waarin je vissen kon veinzen, er was geen maan die erin weerspiegelde. Het was een leegte waarin slechts leegte gaapte. Zoiets slokt alles op en zo ging het: alles werd opgeslokt. Het begon bij de afstand die om de man die bij de vrouw kwam rondgaapte en bij de afstand die de vrouw als wijde kleren van een dunne stof om zich heen had hangen. Alles wat zich daarin die leegte bevond, de dingen dichtbij zoals (de zwarte stipjes op de kam van de neus van de man die bij de vrouw kwam) en veraf (nabij Emmen) konden niets anders dan verdwijnen. Toen verdampte de tijd en die nam gelijk ook gisteren mee. Daarna verloor zelfs de ruimte tussen de man die bij de vrouw kwam en de vrouw zelf alle vorm. Toen het licht (dat het luchtig opvatte) en later de lucht die op dat moment al zeker twee minuten niet bewogen had.

Het had veel verder kunnen worden uitgediept, er had ook veel meer over kunnen worden gezegd. Maar dat is niet noodzakelijk want iedereen die dit heeft kunnen zien moet het stellen zonder een uitleg. Wat begrijpelijk is, want leegte is immers het tegendeel van uitleg. Over een ding moet echter nog gesproken worden. Het verliest namelijk aan geloofwaardigheid als het verhaal van de man die bij de vrouw kwam en van de vrouw hierbij gelaten wordt. Dat moet koste wat kost voorkomen worden. Daarom nog het besluit.
Uiteindelijk verdwenen namelijk zelfs de man die bij de vrouw kwam en de vrouw zelf. Niemand heeft ze ooit nog gezien en niemand ziet ze ooit nog. De reden dat het hier in taal geschreven staat is omdat niemand het verhaal heeft kunnen vertellen. Dit is gelijk ook de reden waarom het ook zo anders, en zo geheel nieuw klinkt. Men zou beter moeten weten.